Τρίτη 1 Αυγούστου 2017


Τοκογλυφία: ένα οργανωμένο έγκλημα!

 
 
της Γεωργίας Λινάρδου
 
 

Με παράνομο τόκο που ξεπερνά και το 100% ετησίως, με τη βία να μη σταματά πλέον στην απειλή, με ένα σημαντικό ποσοστό συμμετοχής συνταξιούχων από την πλευρά των δραστών, η τοκογλυφία στη χώρα μας από οικονομικό έγκλημα ανήκει πια στην κατηγορία του οργανωμένου εγκλήματος.
 
Και είναι ίσως το μόνο έγκλημα που αντί ο δράστης να συναντά το θύμα, γίνεται το αντίστροφο!
 
«Πλέον, η βία μπορεί και να σκοτώσει», υποστηρίζει ο ειδικός γραμματέας του υπουργείου Δικαιοσύνης και νομικός Μαρίνος Μιχ. Σκανδάμης, ο οποίος είναι ο μοναδικός που μέχρι σήμερα έχει κάνει ολοκληρωμένη μελέτη με τίτλο «Η τοκογλυφία. Διαχρονική-εγκληματολογική προσέγγιση».
 
Η αφανής πλευρά
 
Στην εποχή των spreads, των δανείων, του οικονομικού αδιεξόδου και της «αναγεννημένης» τοκογλυφικής αντίληψης, μας θυμίζει πως στη χώρα μας, ο υπ' αριθμόν ένα νόμος που πέρασε στις 18 Ιανουαρίου 1832 ήταν «περί του δανείου πέντε μιλλιουνίων γροσίων, αφορούσε εσωτερικό δανεισμό για τις ανάγκες του αγώνα και προέβλεπε τόκο 8% πληρωτέο στο τέλος εκάστου εξαμήνου»! Εβδομήντα οκτώ χρόνια μετά και πάλι για τόκους και τοκογλυφία μιλάμε...
 
Ο Μ. Σκανδάμης πέρασε τέσσερα χρόνια αναζήτησης και καταγραφής σε δικαστήρια, αποφάσεις, εφετεία και συνεντεύξεις με τοκογλύφους και «θύματα».
 
«Το έγκλημα της τοκογλυφίας ανήκει στην κατηγορία εκείνη των εγκλημάτων για τα οποία η αφανής πλευρά τους είναι η κυρίαρχη», επισημαίνει ο ίδιος. Και αυτή η αφανής πλευρά συντηρείται από μία σχέση εξάρτησης που υπάρχει μεταξύ θύτη και θύματος. «Το θύμα του εγκλήματος της τοκογλυφίας δεν είναι απρόσωπο και ανώνυμο, όπως συμβαίνει με πολλές από τις μορφές της σύγχρονης οικονομικής εγκληματικότητας. Ακόμη και αν η τοκογλυφία ασκείται υπό τη συστηματική μέθοδο και έλεγχο του οργανωμένου εγκλήματος, ο δράστης και το θύμα συνδέονται με σχέση πραγματικής αμοιβαιότητας».
 
Δεν είναι τυχαίο πως «ο τοκογλύφος δεν επιζητά εξ αρχής τη συναναστροφή με το θύμα, αλλά αυτό επιδιώκει την επαφή μαζί του. Ο τοκογλύφος βρίσκεται σε στάση αναμονής και δεν επικεντρώνει την εγκληματική του στόχευση σε συγκεκριμένο θύμα, ούτε ενεργεί, προτού ενοχληθεί απ' αυτό».
 
Η πρώτη επαφή με το θύμα δεν γίνεται ευθέως, αλλά μέσω ενός προσώπου που γνωρίζει και εμπιστεύεται ο τοκογλύφος. Αν κάποιος επιδεικνύει «επιθετική συμπεριφορά» ως πρωτοβουλία στη σχέση αυτή δεν είναι παρά το θύμα.
 
Ποιο είναι το επαγγελματικό προφίλ των δραστών; Εμποροι (33,33%), ελεύθεροι επαγγελματίες (33,33%), δημόσιοι ή ιδιωτικοί υπάλληλοι (6,60%), συνταξιούχοι (20,14%), εισοδηματίες (6,60%).
 
Κι αν προκαλεί εντύπωση το υψηλό ποσοστό συμμετοχής στην τοκογλυφία συνταξιούχων, αυτό κατά τον Μ.Σκανδάμη δεν δικαιολογείται από τις χαμηλές συντάξεις ή την οικονομική ανασφάλεια, καθώς όπως υποστηρίζει: «Δύσκολα μπορεί να αποδοθεί το γεγονός στην ανάγκη των συνταξιούχων για ενίσχυση του εισοδήματος τους. Πιθανότερο φαίνεται να ασκείται η τοκογλυφική δραστηριότητα καθ' έξη και προ της συνταξιοδότησής τους, η οποία συνεχίζεται και μετά τη διακοπή ή παύση της εργασίας τους».
 
Ο φόβος
 
Στην πλειονότητα των υποθέσεων που έχουν εντοπιστεί από τις αρχές και έχουν οδηγηθεί στη Δικαιοσύνη, διαπιστώνεται «έλλειψη συνεργών». Η μη καταγραφή συνεργών και δικτύων οφείλεται σε διάφορους λόγους, όπως είναι:
 
* Η φύση των συγκεκριμένων υποθέσεων.
 
* Ο ρόλος του τοκογλύφου-βιτρίνα, δηλαδή παρένθετου προσώπου που αποκρύπτει τον πραγματικό τοκογλύφο.
 
* Ο υποβαθμισμένος ρόλος των συνεργών (κομιστές επιταγών, μεσολαβητές κ.λπ.) οι οποίοι δεν μηνύονται από τα θύματα.
 
* Ο φόβος των θυμάτων να κατονομάσουν περισσότερα του ενός πρόσωπα, με σκοπό να αποφύγουν τον ρίσκο ενός πολυμέτωπου δικαστικού αγώνα.
 
Σ' αυτό το πλαίσιο καταγράφεται και η δήλωση ενώπιον των αρχών του Γ.Γ., θύματος τοκογλυφίας στην πόλη των Ιωαννίνων: «Θα μπορούσα να κλείσω στη φυλακή 50, αλλά δεν το κάνω».
 
Σε ό,τι αφορά τον μέσο όρο του παράνομου επιτοκίου, αυτό μπορεί να ανέλθει και στο 139% ανά έτος. Υπάρχουν μεμονωμένες περιπτώσεις που το επιτόκιο ξεπέρασε ακόμη και το 500%.
 
Χαρακτηριστική περίπτωση εμπόρου που έφτασε κάποια στιγμή να χρωστάει σε τοκογλύφους κοντά στο ένα δισεκατομμύριο δραχμές. «Κάποια στιγμή η τράπεζα δέσμευσε την περιουσία μου. Κατέφυγα στους τοκογλύφους, πήρα χρήματα για να μπορέσω να πληρώσω την τράπεζα και να αποδεσμεύσω την περιουσία μου. Επειδή ήμουν καλοπληρωτής, μου έβαζαν τόκο 5% το μήνα. Ομως, αν πήγαινα ένα γραμμάτιο που έληγε σε πέντε μήνες, υπολογίζανε το 5% επί πέντε μήνες και έτσι μου παρακρατούσαν το 25%».
 
Για την εισπρακτική διαδικασία ακολουθούνται διάφορες μέθοδοι. Αρχικά φιλική συνεννόηση, απειλές αλλά και πρόκληση σωματικών βλαβών. Ο θάνατος του θύματος επιφέρει την de facto απόσβεση του χρέους, δηλαδή την απώλεια κάθε ελπίδας του τοκογλύφου για την ανάκτηση των οφειλομένων…
 
Οι... πελάτες
 
«Δεν αποκλείεται και η περίοδος χάριτος που δίνει ο τοκογλύφος στο θύμα του, προκειμένου να ανακάμψει οικονομικά, ώστε να εξυπηρετήσει καλύτερα στο μέλλον τις οφειλές του, εκ του τοκογλυφικού δανεισμού. Αυτή η επιείκεια επιδεικνύεται σε καλούς πελάτες. Γι' αυτό ακολουθείται η διαδικασία τού "sit down" ή του "σταμάτα το ρολόι" (stop the clock)», διαβάζουμε στη μελέτη του Μ. Σκανδάμη.
 
Και για τους κακούς πελάτες: «Στο πρώτο στάδιο οι εισπράκτορες απομονώνουν το θύμα, επί του οποίου βιαιοπραγούν, ενώ του υπενθυμίζουν πόσο αμελές υπήρξε στις καταβολές του και το προτρέπουν να τακτοποιήσει τις εκκρεμότητές του άμεσα. Οι σωματικές βλάβες κατευθύνονται κυρίως στα χέρια και στα πόδια (χρήση σιδηρογροθιών, κατάγματα, πρόκληση τραυμάτων κ.λπ.) χωρίς όμως να αποφεύγονται και τα χτυπήματα στο πρόσωπο ή την κοιλιακή χώρα»...
 
Φρονώ ότι το άρθρο αυτό είναι ιδιαίτερα κατατοπιστικό. Τα σχόλια και τα συμπεράσματα για τους συνταξιούχους δεκτά. Θα ήθελα ακόμη να προσθέσω ότι όταν φεύγει η ρευστότητα έρχεται ο τοκογλύφος στις ημέρες μας ο  χρηματιστηριακός ιμπεριαλισμός σαρώνει τον πλανήτη και η τοκογλυφία αλλάζει τη μοίρα των λαών. Ένα απλό παράδειγμα που μας αφορά άμεσα ως λαό, ως χώρα. Πόσοι γνωρίζουν ότι η μεγάλη Γερμανία είναι ο μεγαλύτερος εκ πεποιθήσεως τοκογλύφος; Ο προσωπικός μας τοκογλύφος η κ. Μέρκελ δανείστηκε για εξάμηνα γραμμάτια με αρνητικό επιτόκιο, δηλαδή όσοι αγόρασαν γερμανικά ομόλογα δεν κέρδισαν αλλά πλήρωσαν από πάνω για να τα πάρουν. Έτσι είναι βέβαιοι ότι δεν θα χάσουν τα λεφτά τους. Μετά εάν “φτιάξουν” τα πράγματα βλέπουμε. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Bundesbank, το γερμανικό Υπουργείο Οικονομικών άντλησε 3,9 δις Ευρώ με μέση απόδοση κάτω από το 0% στο -0,0122! Στην Ελλάδα δανείζει με 5,6,7,8%. Όταν τους πάρει είδηση ο κόσμος θα τους τσακίσει.
 
Τον τοκογλύφο τον φτύνουν όλοι και για να βάλουμε τα πράγματα στη θέση τους η Γερμανία είναι ο ο μεγαλύτερος τοκογλύφος που υπάρχει.
Για την ιστορία θ’ αναφέρω ότι την 07.02.1825 που η επανάσταση βρισκόταν σε δύσκολη καμπή, συνομολογήθηκε στο Λονδίνο δάνειο 2.000.000 χρυσών λιρών για τη χρηματοδότηση του αγώνα. Από αυτά η Ελλάδα πήρε μόνο 190.000 χρυσές λίρες! Είναι φανερό ότι ανέκαθεν είμαστε επιλεγμένο θύμα τοκογλυφίας.
 
Αυτό που δεν γνωρίζω επακριβώς είναι γιατί αποφάσισαν να μας χρεοκοπήσουν τώρα, αν δεν μπλοφάρουν. Ο θάνατος του θύματος επιφέρει τη de facto απόσβεση του χρέους. Οψόμεθα...
 
Αισχρή τοκογλυφία ασκούν επίσης οι τράπεζες, οι γνωστοί “νόμιμοι τοκογλύφοι”. Δεν ασκούν μόνο τοκογλυφία αλλά από πάνω ΚΛΕΒΟΥΝ φανερά τον πελάτη που δεν μπορεί ν’ αντισταθεί. Στο Λονδίνο οι τράπεζες μετά από πολυετή έρευνα εκπροσώπων των καταναλωτών αναγκάστηκαν να επιστέψουν τα κλεμμένα.
 
Έχω δουλέψει σε μεγάλη τράπεζα. Ένας ξεπουλημένος προϊστάμενος μου έλεγε “η τράπεζα δεν χάνει ΠΟΤΕ”. Αυτός εξελίχθηκε, εγώ έφυγα. Βίοι αντίθετοι...
 
Η Θεσσαλονίκη συγκλονίζεται από το γνωστό σκάνδαλο της τοκογλυφίας. “Όλοι πέφτουν από τα σύννεφα”, όπως οι διάττοντες αστέρες τις καλοκαιρινές νύκτες, όταν ακούνε για κυκλώματα τοκογλυφίας. Προφανώς αγνοοούν ότι οι ρίζες της τοκογλυφίας χάνονται στην αρχαιότητα.
 
Οι πρώτοι βλαστοί της ξεπρόβαλαν λίγο μετά την εμφάνιση του χρήματος τον 7ο π.Χ. αιώνα. Στην Αθήνα η νομοθέτηση της σεισάχθειας από τον Σόλωνα είχε στόχο την απαλλαγή των υπερχρεωμένων νοικοκυριών από τα τοκογλυφικά χρέη. Κάτι ανάλογο έκανε και ο Ιούλιος Καίσαρ στη Ρώμη και τον μιμήθηκε επιτυχώς η δική μας Λούκα Κατσέλη! Η ιστορία κάνει ομόκεντρους κύκλους!
 
Τον τόκο κατά τον Μεσαίωνα θεωρούσε η Χριστιανική Εκκλησία ως κάτι γενικά ανήθικο, ανεπίτρεπτο, αμαρτωλό... Διαχρονικά η τοκογλυφία εθεωρείτο ως εσχάτη αναισχυντία, ευπροφάσιστη πλεονεξία και αρπαγή.
 
Η Α΄ Οικουμενική Σύνοδος απαγόρευσε την τοκογλυφία μόνο για κληρικούς. Και οι επόμενες Οικουμενικές Σύνοδοι επέκτειναν την απαγόρευση και στους λαικούς.
 
Το 1311,ο πάπας Κλήμης Ε΄ ανήγαγε την τοκογλυφία σε αίρεση ως απεχθή στον Θεό και τον άνθρωπο, καταδικασμένη από τους ιερούς κανόνες και αντίθετη προς τη χριστιανική φιλανθρωπία...
 
Με το πέρασμα του χρόνου οι πεποιθήσεις αυτές ατόνησαν. Σήμερα ο έντοκος δανεισμός ακόμα και η τοκογλυφία αποτελούν πρακτικές περσσότερο η λιγότερο συνήθεις στον χριστιανικό και τον ιουδαϊκό κόσμο.
 
Αντίθετα στα ισλαμικά κράτη η τοκογλυφία αντίκειται στους νόμους και στη θρησκεία.
 
Το λήμμα τοκογλύφος προέρχεται από τις λέξεις τόκος και γλύφος (χαράσσω, σκαλίζω). Αναφέρεται περιγραφικά στη συνήθεια των τοκογλύφων να χαράσσουν με τη γλυφίδα (όργανο λάξευσης, σμίλη, σουγιάς) πάνω σε ξύλινο τραπέζι τους τόκους με τους οποίους επιβάρυναν τους πελάτες.
 
Ας περάσουμε όμως στο πρακτικό μέρος με ένα παράδειγμα που ακουμπά “τον τύπο των ήλων”, περιγράφοντας ένα στυγνό τοκογλύφο  που ζει, αναπτύσσεται και πλουτίζει παράνομα δίπλα μας, ανάμεσά μας.
 
Πρίν από μερικές ημέρες είχα μία μοναδική εμπειρία. Ανέλαβα να παρασταθώ ως συνήγορος της πολιτικής αγωγής στη δίκη ενός αδίστακτου εγκληματία, ενός τοκοδιψούς δανειστή μεγάλης εμβέλειας.
 
Έχει εγγράψει 150 προσημειώσεις σε ακίνητα θυμάτων του! Η υπόθεση ξεκίνησε το 1999.
 
Σε μία διετία περίπου ο θύτης είχε κατασπαράξει το θύμα (ένα από τα πολλά) από το οποίο είχε απομείνει μόνο μικρός σωρός οστών κατω από το δέντρο (σκληρή σκηνή από ντοκιμαντέρ της άγριας ζούγκλας...).
 
Πολλά εκατομμύρια από το “σπάσιμο” επιταγών. Δύο καταστήματα και δύο διαμερίσματα ήταν η λεία της ύαινας που κατασπάραξε το βολικό και ανυπεράσπιστο θύμα.
 
Ο χειρισμός της υπόθεσης ήταν άριστος. Ο φάκελος πλήρως εξοπλισμένος,  ικανός να προκαλέσει με τα στοιχεία του πολλαπλά κατάγματα στον μαφιόζο κατηγορούμενο.
 
Πολλά υπομνήματα αξιολογούσαν επιτυχώς τα κρίσιμα ουσιαστικά έγγραφα και  τις  μαρτυρικές καταθέσεις φωτιά. Από τον φάκελο και ειδικότερα από το βούλευμα των εφετών έβγαινε ξεκάθαρη η ακτινογραφία της εγκληματικής φυσιογνωμίας και ψυχοσύνθεσης του ανθρωπόμορφου σαρκοφάγου ζώου.
 
Εκατόν πενήντα προσημειώσεις σημαίνει 150 οικογένειες στον δρόμο με τα παιδιά τους να καθαρίζουν παρ –μπριζ στα φανάρια!
 
Τελικώς παραπέμφθηκε για την κακουργηματική πράξη της τοκογλυφίας,  “κατ’ επάγγελμα και κατά συνήθεια”.
 
Η μηνύτρια, λιπόσαρκη γαζέλα, με εμφανές το στίγμα του θύματος, παλινδρομεί ανέκαθεν ανάμεσα στις ολέθριες επιλογές της που την οδήγησαν τελικώς στο στόμα του λύκου. Δεν είχε πέσει μόνο θύμα τοκογλυφίας. Είχε παραπλανηθεί επανειλημμένως από τον πολυμήχανο δόλιο απατεώνα και είχε υπογράψει έγγραφα ομολογίες – συγχωροχάρτια που τις πλάσαρε έντεχνα ο παρ’ ολίγον συμπέθερός της. Ακόμα και τον γιό του “έριξε” δίπλα στην κόρη της ο δολοπλόκος κατηγορούμενος  με απατηλές υποσχέσεις γάμου, ενώ το χρέος αυξανόταν  κάθε μέρα... “έρωτα μου τοκογλύφε” τραγουδάνε τα καψούρια!
 
Θύμα και η κόρη. Πανάξιος ο γαμπρός, ο γιός το καμάρι του πάντρε-παντρόνε. Κατά μάνα κατά κύρη... Ειρήσθω εν παρόδω ότι ο κάλπικος νυμφίος βρέθηκε μ’ ένα διαμέρισμα που το αγόρασε με λεφτά λέει που του έδωσε η …γιαγιά του. Η οποία δεν αποδείχθηκε αν ζούσε!
  
Ακόμα και σήμερα ο νονός του παράνομου τοκογλυφικού τζόγου την εκβιάζει τη μηνύτρια και την απειλεί ότι θα την ξεκοιλιάσει, θα σκοτώσει την κόρη της και άλλα παρόμοια “χριστιανικά”! Απειλές κατά της περιουσίας της δεν δέχεται πλέον γιατί της την έχει πάρει όλη! Η εγκαλούσα με ένα κινητό στο χέρι πριν τη δίκη μοιράζει χαμόγελα, αποσπά υποσχέσεις και αλλάζει διαρκώς θέση. Η κινητικότητα πριν από τη διαδικασία στο δικαστήριο εκφράζει άγχος, αγωνία, φόβο. Τόσα ακούγονται καθημερινά. Τα πράγματα έχουν αγριέψει. Φύσηξε και κατά δω ο Βαρδάρης…
 
Μαζί της ήταν και δύο μάρτυρες κατηγορίας από τους πέντε. Οι δύο έχουν πεθάνει και θα έχουν εγκατασταθεί δικαιωματικά στο ειδικό τμήμα του Παραδείσου που φιλοξενεί τα θύματα των τοκογλύφων! Σε μεγάλες οθόνες θα παρακολουθούν φαντάζομαι τους θύτες τους που είναι δεμένοι σε καρέκλες και τα διαβολάκια παίζουν μπροστά τους και καίνε χαρτονομίσματα των 500 ευρώ! Έχουν έξυπνα προγράμματα απεξάρτησης στην κόλαση. Εκσυγχρονισμός. Έχω διαβάσει πως μίλησαν και με τον δικό μας τον Σημίτη!
 
Ο άλλος μάρτυρας δεν προσήλθε για άγνωστη - γνωστή αιτία που σίγουρα τη γνωρίζει ο εκβιαστής κατηγορούμενος...
 
Από τους δύο μάρτυρες ο ένας, αν και λαλίστατος, πριν τη δίκη,  αποδείχθηκε τελικά άτολμος και δεν τίμησε τη φόρμα γυμναστικής που φορούσε αντί για πανταλόνι! Τον έχω ικανό να πάει στον Άρειο Πάγο με πιζάμα!  Πλήρης απαξίωση των πάντων.
 
Η κρίση είναι αποτέλεσμά του ηθικού ξεπεσμού. Ποιός θ’ αναλύσει στον μάρτυρα τις διαφορές μεταξύ λαϊκής αγοράς και της αίθουσας του τριμελούς εφετείου κακουργημάτων;
 
Κιότεψε κι άφησε την αλήθεια έξω από την αίθουσα του δικαστηρίου. Ήταν συγκρατημένος και στρογγυλοκάθισε στην καρέκλα του “δεν ξέρω”, “δεν θυμάμαι”.
 
Ο άλλος όμως ήταν σκέτο φαρμάκι. Ήταν κι αυτός τραγικό θύμα του αδίστακτου κατηγορούμενου και μετέφερε στο δικαστήριο με βουρκωμένα μάτια καρέ - καρέ τον προαναγγελθέντα οικονομικό του θάνατο. Τον έκαψε όπως το κερί ο άπληστος τοκογλύφος… Όταν λέμε θύμα, μιλάμε για ολική καταστροφή. Τα έχασε όλα. Από νοικοκύρης έγινε επαίτης. Τα μόνα χρήματα που είχε ήταν το εισιτήριό του για να επιστρέψει στο σπίτι του. Άπλωσε τη χούφτα του και μου έδειξε μερικά κέρματα. Μέτριου αναστήματος, πετυχημένος επιχειρηματίας και παράγων στον τόπο του κάποτε, έφθασε στο έσχατο σημείο ανέχειας και ζητά σήμερα ένα μεροκάματο για να ζήσει. Δεν έχει μούτρα να ξαναπάει στον τόπο του. Ντρέπεται. Αισθάνεται ότι ηθικά και κοινωνικά είναι ένα ράκος. Μιλάει και βουρκώνει.
 
Το προσωπό του σκοτεινό, το βλέμμα του δίκοπο μαχαίρι μέσα στη νύκτα. Φαινόταν φουρτουνιασμένος από θυμό, πόνο και απελπισία. Το μυαλό του ήταν κουρδισμένο να εκραγεί την ώρα της κατάθεσής του.  Έτσι και έγινε.
 
Η καταιγίδα ξέσπασε στο ακροατήριο. Άστραψε και βρόντηξε. Ήταν πραγματικός καταπέλτης. Κατακεραύνωσε με τον πόνο και τη δυστυχία του το ανήμερο θηρίο που τρέφεται μόνο με κολλαριστά  αχνιστά χαρτονομίσματα. Μετά απο καθε βλωμό σκουπίζει με το πίσω μέρος της παλάμης του το τεράστιο μουστάκι του αναστενάζοντας με ικανοποίηση. Τότε εκστασιάζεται ο άφρων.
 
Ο κατηγορούμενος καθισμένος στο εδώλιο, αμήχανος, μουρμουρίζοντας έξυνε με το ένα χέρι την απλωμένη στο έδρανο κοιλιά του και με το άλλο την γκλάβα του να κατεβάσει ψέματα. Δείγματα ότι παρά τις διαβεβαιώσεις των ξεστρατισμένων συνηγόρων του άρχιζε να αισθάνεται άβολα.
 
Μετά άρχιζε να φουσκώνει σαν το παγώνι και να ξεφουσκώνει σαν το μπαλόνι. Όσο ο μάρτυρας τον πλευροκοπούσε, χάιδευε το μουστάκι του για ν’ αντλήσει δύναμη. Η κίνηση αυτή προμηνούσε έλλειψη ελέγχου και ανησυχία. Κρίμα που το  μουστάκι σύντεκνε έμεινε από μπαταρία!
 
Εντυπωσιάστηκα από την παρουσία και το ψυχικό σθένος του μάρτυρα. Χρειάζεται αρετή και τόλμη να αντιπαρατεθείς με ένα σκληρό εκβιαστή τοκογλύφο που κωλοτρίβεται και κερνά τσίπουρα τους μπράβους, ενώ στα “έχει φάει όλα”. Η χωρίς ανταλλάγματα συμβολή του στην καταδίκη τέτοιου είδους εγκληματία αποτελεί αδιαμφισβήτητα ανεκτίμητη προσφορά στο κοινωνικό σύνολο. Δεσμεύτηκα να τον βοηθήσω. Αναμφίβολα το αξίζει.
 
Η άλλη πλευρά του οργανωμένου εγκλήματος στέλνει περήφανο χαιρετισμό στα συντρόφια, τα “καρντάσια” της όμορφης Θεσσαλονίκης. Βρώμα και δυσωδία. Ομφαλός της σπείρας ο κοντόχοντρος κατηγορούμενος. Εξουσίαζε τα λαμόγια μοιράζοντας εντολές και επαγγελματικά χαμόγελα. Στρογγυλό πρόσωπο από το οποίο κρεμόταν μεγάλο παχύ, άσπρο μουστάκι. Δείγμα επιβολής και ανδρισμού για τον κάτοχο, σε συσκευασία υπερτιμημένης (πρόσβαρης) κρητικής “λεβεντιάς”. Άδειο βλέμμα που όταν βρισκόταν κόντρα στο φως έπαιρνε  το χρώμα του χαρτονομίσματος των 500 ευρώ. Φτηνό ντύσιμο σε πωλ αποχρώσεις για να μην προκαλεί. Βήμα άλλοτε σταθερό, άλλοτε κυμαινόμενο, όπως το επιτόκιο από 6-10% τον μήνα!
 
Πριν τη δίκη είχε αναπτύξει μεγάλη κινητικότητα που για να εκτονωθεί έπρεπε να χορέψει επειγόντως πεντοζάλη! Προκλητικός πλησίαζε τους μάρτυρες για να τους εκφοβίσει ή να τους δωροδοκήσει με εξευτελιστικά ποσά, καταβάλλοντας ας πούμε 200 ευρώ για τα έξοδα της λιπομαρτυρίας! Κοιτούσε το θύμα του με αγέρωχο ύφος προικισμένου επιβήτορα που ήθελε να της πει “τα πήρα όλα κι έφυγα”!
 
Η εντύπωση που έδινε ήταν ότι δεν κινδύνευε και ότι θα έκανε ένα ακόμη περίπατο στους διαδρόμους και την αίθουσα του δικαστηρίου. Ας όψονται οι συνήγοροί του που τον παράπεισαν ότι θα “καθαρίσει”.
 
Ο αρχοντοχωριάτης, αρχιτοκογλύφος περιβαλλόταν από ένα εσμό τρωκτικών της απόλυτης επιλογής του. Όμοιος ομοίω… Το σετ περιελάμβανε τρεις αρσενικούς στην εμφάνιση και μια συνοικιακή γκόμενα. Ξανθιά με στενό τζιν, τακούνι και τσίχλα κατά κόσμο λογίστρια! Όλοι έδιναν την εντύπωση πως συνοδεύουν τον εφημέριο της περιοχής τους σε κάποιο προγραμματισμένο ευχέλαιο.  Αν μπορούσαν θα κρατούσαν και εξαπτέρυγα.
 
Φάτσες που είχαν ξεπηδήσει από το βιβλίο του Νίκου Τσιφόρου “Τα παιδια της πιάτσας”. Ένας ψηλός με μαύρη καπαρτίνα έμοιαζε να είναι το πρωτοπαλίκαρο. Ήταν ιδιαίτερα περιποιητικός και υπάκουος στο αφεντικό και εκτελούσε πρόθυμα τις εντολές του. Τον φαντάζομαι νύκτα με τσιγάρο και ανασηκωμένο τον γιακά της καπαρτίνας δίπλα στην κολώνα της ΔΕΗ να κρατά τζίλιες   στους φίλους του τους φουσκωτούς. Αυτούς που είχε στείλει μετά από τελεσίγραφο του αρχηγού να κάνουν φυσικοθεραπεία σε κάποιο θύμα που έκανε το θανάσιμο λάθος να μην πληρώσει!
 
Άρχισε η εκφώνηση των ονομάτων. Η έδρα όπως αποδείχτηκε στάθηκε στο ύψος της αποστολής της και εκπλήρωσε το στοιχειώδες καθήκον της. Με την απόφασή της έστειλε θερμό αγωνιστικό μήνυμα στη Θεσσαλονίκη που το πήρε ο Βαρδάρης και το σιγοσφυρίζει σε όλα τα γκαρντάσια που είναι χωμένα μέχρι τα αυτιά  στα κυκλώματα.
 
Πρώτη κατέθεσε η μηνύτρια. Μίλησε για την ολέθρια γνωριμία της με τον ξιπασμένο κατηγορούμενο. Η πρώτη επιταγή που του έδωσε σε ένα λουλουδάδικο ήταν 6.000.000 δραχμές και πήρε 5.000.000 στο χέρι και για τρεις μήνες τόκος 6%  τον μήνα. Το 1.000.000 ήταν ο μεζές ή ένα μάτσο γαρδένιες. Μετά έρχεται η όρεξη και ακολουθεί το κυρίως γεύμα.
 
Δεν ήταν έτοιμη ν’ απαντήσει σε όλα τα ερωτήματα. Δεν είχε προετοιμαστεί επαρκώς με δική της ευθύνη. Ωστόσο το δικαστήριο σχημάτισε πλήρη δικανική πεποίθηση συνδυάζοντας την κατάθεσή της με τα έγγραφα και τις καταθέσεις των άλλων μαρτύρων κατηγορίας.
  
 
Μετά ακολούθησαν οι μάρτυρες κατηγορίας που προανέφερα. Όσο περνούσε η ώρα αποκαλυπτόταν η εγκληματική δραστηριότητα του κατηγορούμενου και ο ίδιος δυσανασχετούσε εμφανώς. Το ακροατήριο παρακολουθούσε έκπληκτο. Βοήθησε βέβαια και το κλίμα των ημερών (κυκλώματα Θεσσαλονίκης).
 
Ακολούθησαν οι δικοί του μάρτυρες οι οποίοι “δεν γνώριζαν τίποτα για τον φόνο”. Καλός οικογενειάρχης, καλός άνθρωπος. Τον έβγαλαν κατάλληλο και για επίτροπο στην Εκκλησία. Τέτοιες καταθέσεις. Οι δικαστές όμως γνώριζαν ότι λένε ψέματα. Όταν ο πρόεδρος διάβασε και τις καταθέσεις των θανόντων μαρτύρων που είχαν καταθέσει για μπράβους, για εκβιασμούς και άλλα παρόμοια επήλθε σιγή.
 
Η υπεράσπιση προέβαλε τον ατράνταχτο ισχυρισμό “δεν νοείται τοκογλυφία μεταξύ συμπεθέρων”… Προσπάθησε δηλαδή επιτυχώς η υπεράσπιση να προσθέσει σεξουαλικές ανταύγειες στην υπόθεση!  Μείναμε όλοι άφωνοι από την έμπνευση.
 
Μετά από μισή ώρα επανήλθαν οι δικαστές και ανακοίνωσαν την ετυμηγορία τους: Η εισαγγελέας πρότεινε οκτώ χρόνια, το δικαστήριο μείωσε σε έξι χρόνια, 5.000 χρηματική ποινή και τριετή στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων. Έστω έγινε μια αρχή και ο αγέρωχος τοκογλύφος μάζεψε το ασκέρι του “έβαλε την ουρά στα σκέλια” και απομακρύνθηκε σκυφτός και αμετανόητος...
 
Έχω λόγους να θυμάμαι αυτή την ημέρα. Είναι μοναδική εμπειρία να παρακολουθείς τη δικαστική εξουσία ως Δικαιοσύνη να χειρουργεί και ν’ αφαιρεί τους κοκοήθεις ογκους από τα σπλάχνα της άρρωστης κοινωνίας…
 
 
Φώτης Ανδρέου
Your rating: None Average: 4.6 (21 votes)